Glüten; tahılların tohum bölümünde bulunan nişastadan geriye kalan yapışkan, tutkalımsı maddedir. Glütene duyarlı olan kişiler yani çölyak hastaları, glütenli yiyecek yediğinde sindirim sisteminde katı cisimler birbirine yapışarak hazımsızlık sorunu yaşatıyor; sindirim sistemi hastalıkları ortaya çıkıyor, kişinin bağışıklık sistemi zayıf düşüyor. Bu nedenle çölyak hastaları buğday, makarna, bulgur, irmik, şehriye, yulaf, çavdar ve benzeri besinlerden yapılan yiyecekleri tüketemiyor. Glütene karşı özel bir hassasiyeti, rahatsızlığı olmayanların da son dönemlerde glütensiz beslenmeyi seçtiği görülüyor. Glüten içermeyen ekmekler, sandviçler, özel tarifler kişinin sindirim sistemini rahatlatıyor, formda kalmasını sağlıyor. Glütensiz beslenme sanılanın aksine oldukça faydalı ve kaliteli bir yaşam biçimi sunuyor. Glüten içermeyen ve sağlığa faydalı olan besinlerin bazıları şöyledir; karabuğday, mısır, mısırdan yapılan tarifler, pirinç, patates, soya fasulyesi, kuru fasulye, nohut, mercimek, badem sütü, badem, ceviz, sızma zeytinyağı, susam yağı, yumurta, karides, ıstakoz, midye, yengeç, sebze ve meyveler.

Sağlıklı Kişilerin Glütensiz Beslenmesi Doğru mu?

Birçok ünlü ismin glütensiz beslenmeyi seçmesi dünyada ve ülkemizde glüten duyarlılığını artırdı, insanlar daha bilinçli tüketime geçti. Sağlıklı bireylerin glüten içermeyen besinler tüketmesinin doğru olup olmadığına dair pek çok tartışma var. Henüz net bir sonuç çıkmamış olsa da glütensiz beslenen kişilerin yaşam kalitesindeki artış ve yapılan araştırma ile gözlemler neticesinde glütensiz beslenme ilgi çekiyor.

Glütensiz beslenmede dikkat edilmesi gerekilen unsur hazır ürünlerdir. Süpermarketlerde satılan paket ürünler her ne kadar glütensiz olsa da raf ömrünün uzun olması, ürünün güzel görünmesi için birçok işlem uygulanıyor. Uzmanlar bu ürünlerden uzak durulması gerektiğini belirtiyor. Glütensiz ekmeklerden yapılan sandviçler, ara öğünler bu bağlamda daha çok öneriliyor. Sağlıklı sandviçler hem tamamlayıcı ve sağlıklı öğün sunuyor hem de kişinin formda kalmasına yardımcı oluyor.

Glütenin Zararları

-          Sindirim sisteminde katı maddeleri birbirine yapıştırıyor, bağırsak hareketlerini olumsuz etkiliyor.

-          İshal, şişkinlik, bağırsakta doku kaybına neden oluyor.

-          Çölyak hastalarında aşırı kilo kaybına, deri döküntülerine, kronik yorgunluğa, depresyona, kabızlığa, ishale yol açıyor.

-          Karın ağrısı, kramp, hazımsızlık ve mide ağrısına sebep oluyor.

-          Bağışıklık sistemini olumsuz etkiliyor, kişiyi savunmasız bırakıyor. 


Melike ŞENKAL

GranGo Foods Beslenme Uzmanı